Please use widgets to populate the sidebars

Mijnwerkerswijk Lindenheuvel

De derde presentatie van het Mijnbouwfoto’s in situ project vond plaats in de Geleense wijk Lindenheuvel. Hier werd het mijnbouwverleden direct benaderd vanuit de positie van de jeugd. Leerlingen uit groep 8 van Basisschool ‘t Heuvelke in Lindenheuvel werden uitgedaagd zich te verdiepen in de geschiedenis van hun woonwijk. De leerlingen gebruikten de opgedane kennis om hun ideeën over de ideale inrichting van hun wijk te verwerken in zelfgemaakte fotocollages, tekeningen en verhalen, met respect voor het verleden. In mei 2012 presenteerde de basisschool op school de resultaten in een kleine expositie. De presentatie reisde vervolgens door naar het bejaardentehuis. Door jong en oud bij elkaar te brengen, kon een dialoog ontstaan tussen de bewoners uit de actieve mijnbouwperiode en de jeugd die er nu opgroeit en de toekomst heeft.


Hoe is Lindenheuvel ontstaan?

In 1912 ging in Lutterade, vlakbij Geleen in de Westelijke Mijnstreek, het voorbereidende werk voor een vierde Staatsmijn van start: Staatsmijn Maurits. Het omliggende gebied was op dat moment nog in gebruik door de boeren uit het dorpje Lutterade. Om het voortdurend uitbreidende mijncomplex ruimte te kunnen geven, besloot men de grond van de boeren te kopen. Op 1 januari 1926 werd de Staatmijn Maurits officieel in gebruik genomen.

Om voldoende arbeiders aan te trekken en te behouden, was goede huisvesting noodzakelijk. In Geleen ontstond om die reden in de jaren twintig de wijk Lindenheuvel, ontworpen door de architect Jos Cuypers. Mijnwerkers van onder andere Nederlandse, Marokkaanse, Turkse en Griekse afkomst vestigden zich met hun gezinnen in de speciaal voor hen aangelegde wijk. Ook ongehuwde mijnwerkers uit het buitenland werden in grote aantallen aangetrokken. In de wijk Lindenheuvel werd voor hen een Gezellenhuis gebouwd. Op de plek waar nu het Wijkpark Lindenheuvel ligt. In het Gezellenhuis kregen de mannen voor een kleine vergoeding maaltijden en slaapgelegenheden.




Lindenheuvel vandaag de dag – “Oze Lèntjheuvel is ‘t waert om te wone”

Vandaag de dag zijn de veel invloeden van de diverse nationaliteiten die door de mijnen werden aangetrokken nog steeds terug te zien in de multiculturele samenleving van Lindenheuvel. In het straatbeeld herinneren de typische mijnwerkershuizen aan het verleden. Ze zijn herkenbaar aan de Oostenrijkse uitstraling of de brede straten met ruime tuin, waarin de mijnwerkers na hun werk goed tot rust konden komen.

Ook de diverse monumenten in en nabij Lindenheuvel herinneren aan het mijnverleden. Onder andere het mijnwerkersmonument (1937) van Eugene Quanjel en Mathieu van Thoor, het Barbaramonument (1951) van Wim van Hoorn in het Mauritspark en het mozaïek (1953) van Henri Schoonbrood

op de hoek van de Mijnweg-Tunnelstraat. Laatstgenoemde werd door de Geleense bevolking aan de Staatsmijnen geschonken, ter ere van het in 1952 vijftigjarig bestaan.

Tijdens de mijnbouwperiode vierde de bevolking op 4 december het Barbarafeest. Sint Barbara was de patroonheilige van de mijnwerkers. Na de sluiting van de mijnen dreigde dit stukje mijnwerkersfolklore verloren te gaan. In 1997 werd echter het Barbaracomité Geleen opgericht, dat onder meer op Barbaradag een bezoek brengt aan het eerder genoemde Barbaramonument in het Mauritspark. Het comité bestaat uit actieve vertegenwoordigers van de wijk Lindenheuvel. Daarnaast bestaat er in Lindenheuvel Buurtvereniging ’t Berbelke; een verwijzing naar Sint Barbara.

Dankwoord
Het project in de wijk Lindenheuvel werd mede mogelijk gemaakt door:

Leerlingen en lerares van groep 8 en directie van Basisschool ’t Heuvelke’
Woonzorgcentrum Lindenheuvel

Geraadpleegde bronnen

  • De Mijnen.nl
  • Lindenheuvel (eveneens bron van foto Barbaramonument)
  • Uitgeverij Waanders i.s.m. Sociaal Historisch Centrum voor Limburg en Regionaal Historisch Centrum voor Limburg, “Onder de rook van de mijn – Het leven van de mijnwerker in Zuid-Limburg”, 2011
  • Samenwerkingsverband Sanering Mijnterreinen Oostelijk Mijngebied, “Inventarisatie Mijnmonumenten”, 1978
  • Dohmen, A. (1995), “Mijnkolonies in Zuid-Limburg – Stedebouw met een missie” (afstudeerscriptie TU Eindhoven)